domingo, 24 de agosto de 2025

O sabor das margaridas

Na plataforma Agalega.gal, que consigo ver na miña Smart TV, aínda que non o fai todo o ben que a min me gustaría, hai contidos en galego, e obviamente para min iso é moi importante. Mirei, a ver que había por alí, e vin a serie "O sabor das margaridas". Como oín falar que estaba bastante ben, probei. Non está mal. Son seis capítulos duns 70-75 minutos na primeira tempada. Eu pensaba que remataba aí, pero a última escena desa primeira tempada xa me fixo pensar que a cousa seguía. Efectivamente, hai unha segunda tempada, pero esa parece que está en Netflix, así que terei que vela en castelán, porque na plataforma galega non había máis (polo menos de momento).

Todo sucede nunha vila imaxinaria chamada Muriás, da que nunca se ven imaxes do núcleo, só edificios soltos, así que podería ser en calquera lugar do interior de Galicia. Pero o caso é que alí nunca sucede nada. Pero por fin pasa algo. Unha rapaza que levaba algún tempo por alí, chamada Marta Labrada, e que estaba metida en asuntos turbios, desaparece un día. E nese mesmo intre aparece unha garda civil, nova e atractiva, da unidade xudicial, que vén para investigar esa desaparición.

En principio, nada excesivamente raro, pero claro, a súa chegada trastoca totalmente a realidade da pequena vila. Para comezar, no cuartel da garda civil, cambia todo, porque o xefe está a poucos días da súa xubilación, o seu subordinado non se fía da nova, e algún tempo despois acaban descubrindo que hai toupas que filtran información sensible ao exterior.

Para seguir, realmente nesa vida non é que non pasara nada, é que pasan moitas cousas, pero todas de forma moi oculta. Por outra banda, hai un instituto onde parte do alumnado e do profesorado tiña certa amizade coa desaparecida. Hai un burdel no que pasan cousas moi estrañas, algún taller e gasolineira onde tamén pasan cousas raras, unhas cantas familias e personaxes son tremendamente peculiares.

Ou sexa, que ao final, nesa vila pasaba de todo, e case todo chungo. E tamén resulta que algúns dos personaxes son moito máis turbios do que poderían parecer, e algúns deles nin sequera son quen dicían ser.

Foi unha produción da TVG, CTV e Comarex, pero parece que o seu selo fondamente galego se conservou. Coñezo a bastantes dos actores e eu escoitei as súas voces orixinais na versión galega, así que deberon rodala nese idioma. E polo visto, tivo moito éxito no Reino Unido.

O director foi Miguel Conde. E no seu elenco están, entre moitos outros: María Mera, Toni Salgado, Miquel Insua, Denis Gómez, Lucía Álvarez, Sara Sanz, Jimmy Núñez, Paloma Saavedra, Fran Paredes, Alejandro Martínez, Manuel Cortés Tallón, Yelena Molina, Santi Cuquejo, Covadonga Berdiñas, Mariana Expósito, Carlos Villarino, Martina Stetson, Xavier Pan e Alicia Armenteros.

Deixo un video do trailer da segunda tempada, que terei que ver nas seguintes semanas.

Saúdos.



A lenda de Tarzán

Non sei vós, pero eu teño certa nostalxia das películas de Tarzán que veía na televisión cando era neno. Porque, ou moito me engana a memoria, ou desapareceron totalmente de grella televisiva. Refírome ás clásicas protagonizadas por Johnny Weismuller nos anos 30 e 40. Houbo moitos máis actores que representaron o papel, pero creo que a maioría asociamos esa cara e corpo a ese personaxe. Dende hai uns anos, miro de cando en vez en Youtube a ver se hai algunha desas películas (son tan antigas que deben estar xa libres de dereitos). Hoxe por fin acabo de ver que xa está a primeira subida, pero fixérono nos últimos tempos, xa era hora. Pero o outro día animeime a ver a última versión cinematográfica. Obviamente, non me invadiu a nostalxia pero vin moitas cousas interesantes que resaltar.

"A lenda de Tarzán" foi dirixida en 2016 por un tal David Yates, e no elenco destacaban Alexander Skarsgård, Margot Robbie, Christoph Waltz, Samuel L. Jackson, Djimon Hounsou e Jim Broadbent. Se non lembro mal, a trama daquelas películas clásicas era máis simple e este resulta máis enrevesada, mestura personaxes reais que si existiron pero que non creo que chegaran a coñecerse, e tamén os mestura co personaxe ficticio de Tarzán. O escritor estadounidense Edgar Rice Burroughs creou este personaxe en 1912, e fixo algo máis de vinte novelas con el.

Para comezar, hai que ter claro que Tarzán é Lord Greystoke, un aristócrata británico que se criou na selva do Congo xuntos cos gorilas, porque os seus pais foron abandonados alí despois dun naufraxio e quedou só. Así forxou unha magnífica relación, incluso de comunicación, cos animais da selva. Posteriormente tamén aprendeu inglés e francés, pero prefiría vivir na selva.

Estando en Inglaterra, recibe unha invitación para volver ao Congo, para comprobar se o proxecto civilizatorio do rei Leopoldo II naquel país é interesante ou non. Aínda que ao principio non quería, vai ir tamén a súa esposa Jane. O curioso é que vai ir acompañado por George Washington Williams (que existiu na realidade e fixo algo parecido ao que se ve na película), un xurista e político estadounidense que a finais do século XIX estivo alí para ver se ese proxecto leopoldino era civilizado, e volveu espantado. E o principal antagonista deles alí é Leon Rom (que tamén existiu na realidade), un alto funcionario do goberno belga que estivo alí administrando algunhas rexións e que é lembrado pola súa brutalidade (mencionar aos belgas no Congo non é moi boa idea). De feito, algunhas teorías din que inspirou a personaxe do capitán Kurtz da novela "O corazón das tebras" de Joseph Konrad, que despois deu lugar á película "Apocalypse Now".

Esa é a contextualización, está claro quen son os bos, quen son os malos, os efectos dixitais son moi bos, obviamente (e nunha temática coma esta poden agradecerse moito) e non se pasa mal vendo a película.

Saúdos.



sábado, 23 de agosto de 2025

O bo vasalo

Dende hai algúns anos, polo visto, está tendo certo éxito un autor lucense chamado Francisco Narla, que escribe en castelán orixinalmente, pero que non debe verse con capacidade para facelo en galego, porque as versións en galego das súas obras están traducidas. Por exemplo, eu lin esta novela súa en galego, e pon que a tradución foi a cargo de César Lorenzo. Merquei a novela hai varios anos, e xa non o lembro, pero sospeito que a collín porque na sinopse dicía que contaba a historia dalguén cercano ao Cide Campeador, que me parece un personaxe moi interesante.

Debería empezar dicindo que non me gustou demasiado a novela. Teoricamente está baseada nun personaxe do que non se sabe case nada: Diego Rodríguez, o que foi o fillo do Cide. Así que, como ben recoñece o autor ao final, aproveitouse diso para "novelar" e inventar o que lle pareceu. Iso non ten nada de malo, faltaría máis. O problema é que non me gustou nada o seu estilo narrativo, de frases curtas, parágrafos curtos, e non moi conexos (para o meu gusto). As frases dos diálogos eran breves e os textos narrativos longos, pero o estilo resultábame tremendamente confuso, en moitas ocasións, non tiña demasiado claro de que ou quen estaban falando.

Os capítulos non eran moi longos (en torno ás 10 páxinas) e como singularidade, todos os títulos estaban formadas por ternas de palabras. Por exemplo, o primeiro titúlase "Cairo, negocio e traizón", e o último é "Verdade, mentira e lenda". Xusto debaixo do título poñía o ano no que estaba ambientado o mesmo, porque algúns eran en vida do Cide, e outros despois. Pero eu xuraría (tampouco o teño demasiado claro) que nalgún dos capítulos saltaban dunha época á outra, o que aínda aumentaba máis a confusión antes mencionada.

Os personaxes principais serían o Cide, a súa esposa Jimena, os seus fillos Diego, María e Cristina, algúns dos subordinados directos do Cide, como un tal Nuño, Blasco e Otto (supoño que novelescos), e un médico xudeu chamado Moisés, e o seu fillo Galín, ao que nalgunhas partes da novela chamaban O Galego, e que na primeira metade da novela parecía que ía ser o protagonista da obra, e que ese "bo vasalo" era el, pero despois parece que se referían a Diego. Supostamente Diego e Galín eran moi amigos, e amaban á mesma muller, unha tal Lilia, filla dun mercader italiano.

Por contextualizar a historia, parece que o Cid naceu na provincia de Burgos en 1048 e morreu en Valencia en 1099. Esta historia está ambientada unha parte en torno ao ano 1090 e outra en torno ao 1102, cando el xa morrera, e Jimena aínda gobernaba Valencia. O epicentro da segunda parte da obra é Valencia, xa que nos últimos anos o Cide estableceuse alí e mantívose "independente", como se fora un reino ou señor máis.

Polo que di a historiografía, Diego morreu en 1097 na batalla de Consuegra (antes incluso que o seu pai). No libro menciónase esa batalla, pero obviamente non din que morreu aí, senón que estivo a punto de facelo. Xuraría que insinúan que aí foi onde morreu O Galego, por protexelo a el co seu corpo, pero tampouco me fagades moito caso, porque xa digo que a redacción resulta bastante confusa e costoume nalgúns momentos entender o que quería dicir. Por exemplo, nun dos últimos capítulos, deume a impresión que era o propio Diego o que finxía ser seu pai que xa estaba morto, nese lendario capítulo que di que o Cide gañou unha batalla despois de morto, porque pasearon o seu cadáver.

Saúdos.



venres, 22 de agosto de 2025

A Pantera Rosa

O outro día xurdiu a posibilidade de ver esta película e animeime. Despois de vela, soábanme algunhas cousas, do cal deduzo que debín vela parcialmente ou incluso completa, pero hai moito tempo. Polo visto, foi a primeira dunha saga de nove películas sobre o tema. E parece que o famoso debuxo animado debutou nos créditos iniciais desta película, aínda que despois tivo vida propia.

"A Pantera Rosa" foi dirixida en 1963 por Blake Edwards. Os principais papeis do elenco foron para David Niven, Peter Sellers, Capucine, Robert Wagner e Claudia Cardinale. Se non me equivoco, a saga seguiu ganando presenza o papel do Inspector Clouseau, que nesta ten un papel bastante secundario.

Hai un ladrón de luva branca que se fai chamar o Fantasma que ten por costume roubar xoias moi valiosas despois de asistir a luxosas festas da alta sociedade. Hai un policía moi torpe chamado Jacques Clouseau que cre ter identificado ao Fantasma como Sir Charles Lytton, un playboy inglés que causa sensación alá onde vai.

A súa nova presa é a princesa Dala (de orixe hindú ou similar) que posúe unha famosísima pedra preciosa chamada "A Pantera Rosa", porque no seu interior vese a silueta dunha pantera. Está esquiando en Cortina D'Ampezzo e ata alá vai o Fantasma (que si é ese playboy inglés) para intentar roubala.

Pero aínda hai máis lío, porque resulta que a esposa de Clouseau é a amante secreta do Fantasma, e obviamente el aprovéitase diso. E por se non chegara con iso, chega por sorpresa ao lugar George, o sobriño de Charles, que tamén é playboy, pero parece que descoñece a que se dedica o seu tío. E tamén establece vínculos moi interesantes coa muller de Clouseau.

Saúdos.



xoves, 21 de agosto de 2025

En bandexa de prata

Apenas vin películas dese trío, pero sinto certa ou bastante atracción polas que dirixiu Billy Wilder, con Jack Lemmon e Walter Matthau actuando. Non hai moito puiden ver "Primeira plana" (que poderíamos dicir que critica o mundo do xornalismo sensacionalista) e quedan varias máis. Polo visto, esta de "En bandexa de prata" foi a primeira da súa longa traxectoria xuntos. Aquí parecen criticar aos avogados agresivos que están dispostos a querellarse contra quen sexa (nos Estados Unidos iso debe ser bastante habitual). Pero tamén digo que non me gustou tanto como esperaba.

Con respecto ao seu título, a tradución fiel do orixinal sería "A galleta da fortuna". En España chamáronlle do xeito que xa sabedes e en Hispanoamérica fóronse a "Por diñeiro, case todo". Vista a película, paréceme que o título hispanoamericano non é tanto disparate. Por certo, xuraría que nalgunhas escenas da película fan algo cunha bandexa de prata, pero non me pareceu que tivera tanta relevancia.

"En bandexa de prata" foi dirixida en 1966 por Billy Wilder. Os papeis principais foron para Jack Lemmon, Walter Matthau, Ron Rich, Judy West e Cliff Osmond.

Harry Hinkle é un cámara da CBS que está retransmitindo un partido de rugby estadounidense (négome a chamarlle fútbol a un deporte no que se pode coller o balón coas mans; e Estados Unidos é simplemente un dos países que hai en América) dos Cleveland Browns. Nunha xogada, unha das estrelas do equipo, Luther "Boom Boom" Jackson choca contra el. Iso e que hai unhas lonas enroladas moi cerca da banda provocan que Harry teña unha mala traída e perde o coñecemento durante uns minutos. É ingresado nun hospital pero acaban descubrindo que non é nada grave.

Pero no hospital, o seu cuñado, o avogado pica-pleitos William Gingrich, decide que pode ser un bo momento para demandar á compañía de seguros e sacarlle unha boa indemnización. Harry non está de acordo con iso, é moito máis nobre, pero todos lembran na familia que, cando era pequeno, tivo unha caída dunha árbore e tivo certa lesión nunha vértebra. Está máis que superado pero cren (como así é) que iso aínda pode saír nas radiografías, e poden aproveitarse para pedir cartos. Harry non quería colaborar, pero accede cando pensa que podería recompoñer a súa relación coa súa esposa, á que aínda bota moito de menos, e que se foi cun músico hai pouco tempo.

O xogador que lle provocou a caída comeza a pasar un terrible bache na súa carreira e vai todos os días por casa de Harry para axudarlle a facer os labores da casa, e fanse moi bos amigos. Obviamente el non sabe nada do engano. A muller de Harry comeza a chamalo e a amosar interese, pero segue vivindo co músico co que se fugou, así que nunca queda demasiado claro que intencións reais ten. Por outra banda, a compañía de seguros contrata ao mellor investigador para destapar casos de fraude, que se instala nun piso en fronte do de Harry para intentar ver se hai fraude ou lesión simulada.

A tensión de todas esas pezas xuntas subsiste durante toda a película, ata que ao final, Harry decide desvelar que está perfectamente sano, así que esa querella vense abaixo, pero por suposto, Gingrich comeza outra derivada dese final non previsto por el.

Saúdos.





mércores, 20 de agosto de 2025

Morte baixo o sol

Como xa veríades, non me desagradan as historias de Agatha Christie baseadas no personaxe do detective belga Hércules Poirot. David Suchet na televisión e algo no cine, e outros actores como Kenneth Branagh e Albert Finney tamén fixeron ese papel. E hai pouco descubrín que Peter Ustinov protagonizou unha serie de películas a finais dos anos 70 e comezos dos 80. Xa falei aquí hai pouco de "Morte no Nilo" (historia que xa me soaba) e esta vez animeime con esta de "Morte baixo o sol", que non me soaba de nada.

Está baseada nun relato da autora titulado "Maldade baixo o sol", e ten bastante graza, porque orixinalmente estaba ambientada en Devon (iso debe ser o que os ingleses entender por "costa soleada"), pero nesta película insinúan que están nunha illa do Adriático cercana a Albania, e as escenas marítimas foron rodadas en Mallorca, e incluso ofrecen idílicas imaxes aéreas da impresionante illa Dragonera.

"Morte baixo o sol" foi dirixida en 1982 por Guy Hamilton. A verdade é que o seu nome non me soaba demasiado, pero ten unha filmografía interesante, con catro das primeiras películas da saga de James Bond. Como case sempre nestes casos, o elenco está moi ben, con Peter Ustinov, Maggie Smith, Jane Birkin, Diana Rigg, Dennis Quilley, Nicholas Clay, Colin Blakely, James Mason, Sylvia Miles e Roddy McDowall.

O esquema é o habitual nas obras de Agatha Christie. Un grupo de persoas, pola razón que sexa, reúnense nun lugar máis ou menos pechado. Dende o comezo vese que unha desas persoas lle cae mal a case todo o mundo, e mira ti por onde, é xusto a que acaba morrendo. Pero dáse tamén a casualidade de que, tendo todas as outras persoas ganas de matar a esa persoa, todas teñen unha coartada aparentemente perfecta. E Hércules Poirot ten que atopar unha retorcida solución que resolva o enigma.

Neste caso, o branco da ira é unha actriz moi presumida que vai pasar uns días de vacacións a un hotel dunha paradisíaca illa do Adriático. A propietaria do hotel é unha antiga compañeira da compañía artística coa que se leva fatal. Por alí tamén aparece un tipo que é un industrial co que estivo prometida, pero ao final deixouno. El deulle a ela unha xoia fantástica e ela, ao rachar o compromiso, devolveulle unha imitación falsa. Tamén está por alí o novo marido desa actriz, do que pasa totalmente. Tamén está o amante desa actriz, coa súa esposa. Un crítico teatral que quere escribir a biografía da actriz, pero ela segue sen darlle permiso para facelo. Uns empresarios teatrais aos que deixou tirados hai pouco, pero queren contratala de novo, porque é unha gran estrela. Pois xa sabedes, ao final sábese todo.

Saúdos.



martes, 19 de agosto de 2025

Sendeirismo na zona do pico Tres Mares

Hai moitos anos, cando estaba comezando este século e milenio, Viaxes O Lóstregho estaba explorando a zona norte da península ibérica. E un día demos cun topónimo que nos chamou a atención: o pico Tres Mares. E quixemos saber por que tiña ese nome tan evocador. Resulta que nas súas tres abas (porque é un vértice no que se xuntan tres aristas montañosas) nacen tres ríos que acaban desembocando en tres mares diferentes: o río Nansa no Mar Cantábrico, o río Híjar (máis coñecido como Ebro) no Mar Mediterráneo, e o río Pisuerga, que por ser afluente do Douro acaba no Océano Atlántico. Como vedes, a cousa pinta chula.

Tres Mares é o punto máis alto dun magnífico circo montañoso que dá lugar á estación de esquí de Alto Campoo (se non me equivoco, a única que hai en Cantabria). A poboación de referencia para toda esa comarca é Reinosa, que é onde nos aloxamos. Iso vén sendo o sur-suroeste de Cantabria. Pero a só 30 quilómetros de alí, no norleste da provincia de Palencia, atópase a marabillosa Aguilar de Campoo, que no seu entorno tamén ten moitos atractivos turísticos, como o alucinante Románico Palentino, uns cantos lugares en torno ao río Pisuerga, a montaña palentina, etc.

O que fixemos nos cinco días que pasamos alí foi o seguinte:
- Na mañá do primeiro día trasladámonos de Galicia ata alí. Pola tarde fixemos unha pequena ruta de sendeirismo que percorría algo do río Pisuerga polo fermosísimo Canón da Horadada para chegar ás Tuerces, un paraxe con paisaxes calizas do estilo da Cidade Encantada de Cuenca.
- No segundo día intentamos subir a Peña Labra dende o mirador de Piedrasluengas. Pero cando chegamos ao mirador había dous obstáculos infranqueables. O primeiro era a mestísima néboa que impedía facer a ruta. E o segundo era que estaba prohibido o acceso incluso ao mirador, cousa que nos estrañou bastante. Cando conseguimos dar a volta, pareceunos ver alí a algo parecido a un político. O día seguinte, nas noticias, soubemos que estivera alí o mesmo Alfonso Fernández Mañueco, presidente da comunidade autónoma de Castela e León. Pasamos a mañá vendo algunhas das igrexas máis interesantes do Románico Palentino no entorno do encoro do Pisuerga, a carón de Aguilar de Campoo. Despois achegámos a Reinosa para facer a ruta do Pinar de Horna, que nos permitiu movernos polo entorno do impresionante encoro do Ebro, un dos máis extensos da península (pero pouco profundo, polo visto). Nós comezamos e rematamos a ruta na cidade romana de Iulióbriga.
- No terceiro día fomos ao circo montañoso de Alto Campoo. Entre outras cousas, porque nos dous días anteriores estaba sempre rodeado de nubes e incluso chovía. E esa mañán estaba radiante. Así que comezamos a mañá subindo ao pico máis alto, cousa que non ten demasiado mérito, porque hai un aparcamento a pouca distancia. E despois demos unha volta por algunhas pistas que vimos por alí, xa que a visibilidade era fantástica. Despois de xantar, baixamos a Argüeso, onde hai un poboado cántabro e un castelo medieval, e despois a Fontibre, onde din que nace o río Ebro (agora sabemos que realmente é o mesmo río que o Híjar, que nace xusto debaixo do pico Tres Mares). Fixemos tamén unha breve ruta por aquela zona.
- No cuarto día subimos a un pico chamado o Monte Endino. Ao principio non tiñamos demasiado claro se ía valer moito a pena. Pero estaba tamén un día moi luminoso, e cando comprendimos onde se atopaba e as marabillosas vistas que se captaban dende alí enriba, xa nos motivou moito máis. Despois diso fomos a disfrutar da marabillosa vila de Aguilar de Campoo.
- No último día, xa de volta, intentamos de novo a ruta do mirador de Piedrasluengas a Peña Labra. Ese día si, a visibilidade era magnífica. O que non era para nada magnífica era a sinalización da ruta, simplemente inexistente. Alguén que coñecía a zona subiuna a Wikiloc pero non está nin moito menos homologada, foinos imposible. Fixemos un pequeno tramo do Camiño Lebaniego que baixaba cara a Potes. Para rematar, decidimos volver en coche pasando por Potes, Unquera e pola autovía do norte.

Saúdos.



Espero chegar en breve

Aquí hai unhas cantas cousas que contar. Hai un par de anos foi a primeira edición do festival "Viñetas dende o Atlántico" que non...