domingo, 15 de xuño de 2025

Mamá, futbolista quero ser: Irene González Basanta

Hai unhas semanas, a asociación veciñal dos barrios de Oza, Gaiteira e Os Castros, na Coruña, organizaba a proxección dun documental sobre Irene González Basanta, a primeira futbolista "profesional", realizado por Nós Televisión, e que conta unha emotiva historia que sucedeu na Coruña hai un século, a comezos do século XX.

Irene González Basanta era unha rapaza que naceu en 1909 e morreu de tuberculose en 1928. Comezou xogando en equipos da cidade, e parece que o facía de dianteira centro, pero despois fundou un novo clube que levaba o seu propio nome, e decidiu pasar a ser porteira, e parece que non era nada mala.

Na case única foto que se conserva dela, véselle cun xersei que leva unha letra V en torno ao pescozo, e parece que iso foi copiado dos xerseis que levaba Ricardo Zamora, o porteiro mítico daquela época. Tamén é reseñable que ela era a capitá do seu equipo, o que naquela época significaba que tamén era a adestradora, xa que non había adestradores como tal, os capitáns facían esa función. Nese equipo xogou Rodrigo García Vizoso, mítico porteiro do Deportivo posteriormente, e Chacho, xogador do Deportivo e doutros equipos, que aínda ten o record de goles metidos nun só partido coa selección española, en seis.

Saúdos.



Ágora Son 2025

Dende hai xa uns cantos anos, celébrase por maio no Ágora da Coruña un concerto do Día das Letras Galegas, para os que só se pode conseguir entrada se sacas libros en galego das bibliotecas da cidade. Eu nunca o fago, porque nin sequera son socio, pero teño varios colegas que si o fan e que habitualmente pensan en min para que os acompañe, cousa que hai que agradecerlles. Por suposto, os concertos son de música galega e en galego, faltaría máis.

Este ano tocou concerto de Xosé Lois Romero e Aliboria, cousa que sempre é un inmenso pracer, xa había varios anos que non os veía tocar. Todo foi segundo o previsto, pero recoñezo que o que máis me sorprendeu foi unha versión de "La leyenda del tiempo", baseada nun poema de Federico García Lorca, música de Ricardo Pachón, e cuxa versión orixinal popularizou Camarón de la Isla. Non lles quedou nada mal, como podedes ver no seguinte vídeo.

Saúdos.



Sherlock Holmes desafía á morte

Como xa teño dito aquí nalgunhas ocasións, Sherlock Holmes é un personaxe que me fascina (sospeito que non debo ser a única persoa no mundo). Hai moitos anos vin na televisión películas en branco e negro sobre o personaxe que me gustaron moito. Agora que en Youtube están dispoñibles aqueles clásicos dos anos 40, estoume poñendo a velos, coa agravante de que ademais son películas bastante breves, que duran pouco máis de unha hora. Pero se me está derrubando un pouco o mito, porque agora estanme parecendo algo mediocres. Pero coñecéndome, sospeito que as verei todas, porque non son moitas, unhas quince.

"Sherlock Holmes desafía á morte" foi dirixida en 1943 por Roy William Neill (que dirixiu case todas as desta saga). Está baseada no relato "O ritual dos Musgrave" (un dos 56 que Arthur Conan Doyle escribiu deste personaxe) pero coa temática algo actualizada á época. Obviamente, de Sherlock Holmes fai Basil Rathbone e de Watson fai Nigel Bruce. De Inspector Lestrade fai Dennis Hoey (outro clásico) e foi a segunda das tres películas da saga na que participou a actriz Hillary Brooke. A verdade é que unhas semanas despois de vela case non lembraba nada dela, e tiven que ver de novo algúns fragmentos para lembrar vagamente a trama.

Durante a Segunda Guerra Mundial, os propietarios da mansión Musgrave, un lugar bastante tenebroso, ceden gratuitamente o edificio como hospital para militares que queren curarse do estrés postraumático da guerra. Alí son atendidos polo doutor Watson. Como non podía ser doutro xeito, comezan a producirse mortes en moi estrañas circunstancias, comezando pola do propietario da mansión, e Watson avisa a Holmes para que bote unha man. Acaba descubríndose un complot para eliminar a todas as persoas que están alí e para poder facer uso dun documento antigo que se atopa alí e que faría moi rica á  persoa que o posuíra.

Saúdos.



Xoana de Vega: a muller que desafiou o seu tempo

Acabo de ler este interesante libriño (ten pouco máis de 100 páxinas, e de formato pequeno, podería lerse en pouco máis de 1 hora) sobre a f...