luns, 21 de abril de 2025

Querida Liberdade (vida e obra de Antolín Faraldo)

Hai xa un par de anos fíxenme cun libro editado por Alvarellos que contaba o principal da vida (breve) e a obra (esa algo máis extensa) de Antolín Faraldo, un dos precursos do Rexurdimento galego. A edición correu a cargo de Xurxo Martínez González. Supoño que el é o autor da primeira parte do libro (unhas 200 páxinas) nas que conta a súa vida. A segunda parte do libro (as outras 200 páxinas) son exemplos de artigos, documentos e manifestos escritos por Antolín Faraldo. Pouco sabía del e tiña ganas de saber algo máis.

Por resumilo axiña, Antolín Faraldo viviu principalmente na primeira metade do século XIX, e serviu de inspiración para Rosalía, Murguía e algúns outros (é probable que se cruzaran nalgún momento, pero non tiveron relación). Naceu en Betanzos en 1822 e morreu en Granada en 1853. Así que viviu no super-convulso século XIX español.

Era moi progresista, e formou parte do Partido Liberal. Casualmente, o seu pai era de ideoloxía totalmente oposta. Viviu os seus primeiros anos en Betanzos, pero ao pouco tempo foise coa familia a Compostela. Cursou Filosofía e Medicina na USC. Alí xa destacou como orador e polemista.

A partir de aquí dedicouse principalmente ao xornalismo, participando ou fundando uns cantos xornais. Algúns deles foron censurados polas autoridades por resultar moi transgresores. Chamoume a atención que o medio máis común na época para conseguir iso era impoñer multas absolutamente imposibles de pagar, pero no seu caso directamente prohibiron a difusión dos seus xornais, incluso na época pareceu desproporcionado. Os xornais nos que máis colaborou foron El Recreo Compostelano, La Situación de Galicia, El Porvenir, La Revolución ou La Europa.

Pero polo que é máis coñecido é o seu labor como secretario da Xunta Provisional de Goberno de Galicia. Este órgano naceu durante a revolución de abril de 1846, que rematou co famoso feito dos Mártires de Carral, da que a cidadanía non sabe demasiado (ou non quere saber). Durou tres semanas, e por esa razón a min non me parecía nada doutro mundo, pero neste libro din que, para todas as revolucións que houbo en España no século XIX, é das máis destacadas, e seguramente non lle falta razón. 

Despois diso, todos os que non foron fusilados en Carral pero tiveron que ver con esa revolución, estiveron exiliados no estranxeiro (el en Portugal) durante un ano, máis ou menos, pero despois houbo un indulto, pero non se lles permitiu volver a Galicia. El estivo algún tempo en Santander, despois foi a Córdoba porque tiña alí uns bos amigos, despois instalouse en Madrid durante algún tempo, alí enfermou, e parece que foi a Granada a curarse (era habitual na época), pero a morte sorprendeuno alí. Non foron capaces de localizar os seus restos.

Saúdos.



O caso dos dedos cortados (ou a muller de verde)

Unha das moitas cousas boas das películas clásicas baseadas en historias de Sherlock Holmes é que non duraban demasiado, así que podías ventilarte unha delas en pouco máis dunha hora. Refírome ás protagonizadas por Basil Rathbone e Nigel Bruce facendo de Sherlock Holmes e o doutor John Watson, respectivamente. Hai uns días "sobrábame" unha hora pola noite, e estabamos nas vacacións de Semana Santa, e esta temática sempre é un bo recurso que se atopa en Youtube. Vin a versión coloreada (abaixo poño o vídeo) e en castelán. Entendo que un dos posibles títulos sexa "O caso dos dedos cortados" (basicamente porque trata diso) pero non entendo o título orixinal, que era "A muller de verde", porque non lembro ter visto ningunha muller relevante do reparto vestida nesa cor. A ver se a colorearon mal.

Esta película foi dirixida en 1945 por Roy William Neill (estaba especializado en dirixir as películas desta saga). No elenco destacan Basil Rathbone e Nigel Bruce, obviamente, pero nesta ocasión están moi ben acompañados por Hillary Brooks e Henry Daniell (sempre facendo do malvado profesor Moriarty, o principal inimigo de Holmes). Por certo, esta película está baseada en "A casa deshabitada", un dos 56 relatos de Arthur Conan Doyle sobre o personaxe de Sherlock Holmes.

Ao comezo da película aparecen os cadáveres de varias mulleres cun dedo cortado. Incluso se insinúa como se produce o seguinte asasinato. Pouco despois, debido á declaración da súa filla, parece adiviñarse quen foi o causante doutra nova morte, un eminente personaxe que sufre amnesia, que non lembra como chegou á casa na que espertou, e que aparece morto pouco despois.

Pero Sherlock Holmes non cre que el sexa o culpable. De feito, unhas horas antes, casualmente, el mesmo coincidiu nun local con ese home, que estaba acompañado dunha fermosa muller, que non era a súa muller ou parella (nunha película dos anos 40 iso non se discute). Holmes sospeita que hai unha mente criminal detrás de todas esas mortes, que lembran levemente ás de Jack o Destripador. Todos din que o profesor Moriarty morreu nalgún lonxano lugar, pero el non ten probas e non se fía, porque dálle a sensación de que todo isto pode ser obra súa.

E Holmes raramente se trabuca. Iso era o que pasaba realmente, así que Holmes, Watson e Scotland Yard comezan a buscar pistas e acaban dando cos culpables. O mesmo Holmes fai de cebo e déixase hipnotizar (porque ese era o medio para acabar dominando ás súas vítimas) pola fermosa muller que acompañaba a aquel malpocado antes mencionado. Na escena final desta película, o malvado profesor Moriarty, fuxindo da policía, acaba caendo dunha cornixa a moita altura sobre o chan. Morrería? Calquera sabe.

Saúdos.



Xoana de Vega: a muller que desafiou o seu tempo

Acabo de ler este interesante libriño (ten pouco máis de 100 páxinas, e de formato pequeno, podería lerse en pouco máis de 1 hora) sobre a f...