Lembra

O outro día no espazo de cine clásico da 2 botaban "Lembra". Eu pensaba que xa a vira, pero se foi así, a verdade é que non me soa de nada o que vin. É de Hitchcock, polo tanto é moi interesante, como todas as súas, pero a verdade é que non me pareceu das mellores da súa produción. Seguro que todos os psicólogos, psiquiatras e psicoanalistas o pasaron en grande. Por certo, o título orixinal da película significaría "Enfeitizada", en España chamárona "Lembra" (palabra que se repite con frecuencia, xa que un dos protagonistas sufre amnesia) e en Arxentina a titularon "Cóntame a túa vida".

"Lembra" foi dirixida por Alfred Hitchcock en 1945. Os dous papeis principais foron para Ingrid Bergman e Gregory Peck. Nos secundarios destacan Michael Chekhov (sobriño do dramaturgo Anton Chekhov), Leo G. Carroll e Rhonda Fleming. Para unha das escenas máis míticas usáronse escenarios surrealistas deseñados por Salvador Dalí. Xuraría que lin nalgures que esa escea foi rodada por William Cameron Menzies, non por Hitchcock.

Constance Petersen é unha fría pero moi eficiente psicoanalista dun sanatorio de Vermont. Alí vai producirse o cambio de director despois de moitos anos. Vaise xubilar o doutor Murchison e vai vir o novo director, o doutor Edwardes, que ten bastante prestixio profesional. Cando chega o novo, chámalles a atención que é máis novo do que preveían, xa que ninguén o coñece en persoa. E xa dende os primeiros momentos, ten algúns comportamentos estraños, e a xente comeza a sospeitar algo raro. Pero tamén se nota que a doutora Petersen semella estar namorada e atraída por el, e parece mutuo.

Axiña se decata a doutora de que o tipo que apareceu non é doutor Edwardes, pero debeu ter algún tipo de relación con el, se cadra foi o seu paciente. Do verdadeiro doutor Edwardes non se sabe nada, parece estar desaparecido, e do que apareceu no sanatorio parece que ten amnesia. Fanlle incluso unha sesión de hipnose na que descubren algún trauma infantil, como que matou accidentalmente ao seu irmán cando eran pequenos.

Como sempre nas películas de Hitchcock, o final é vertixinoso, e aínda que a película xa ten 80 anos, non o vou desvelar, por se vos interesa vela de novo ou por primeira vez.

Saúdos.

Un inimigo do pobo

Xa deixei caer por aquí que o catálogo de Netflix non parece ningunha marabilla. A segunda película que vin alí nin sequera aparece en Youtube, e iso xa debe ser indicio de algo. A película tampouco parece estar moi ben valorada en páxinas como Filmaffinity ou Sensacine. E a verdade é que en Netflix tiven que vela en noruego con subtítulos en castelán. Pode que vos esteades preguntando por que razón escollín esta película concretamente.

En Netflix, mirando polo seu caótico catálogo, atopei unha categoría curiosa, titulada "Películas europeas baseadas en obras de teatro". E alí estaba esta película, cuxo título xa me lembrou automaticamente a unha famosa obra de teatro do noruego Henrik Ibsen, que hai pouco versionou a compañía galega de teatro Talía, aínda que neste caso convertían á protagonista principal en muller.

"Un inimigo do pobo" é unha película noruega dirixida en 2005 por Erik Skjoldbjaerg. No elenco destacan Jorgen Langhelle, Trine Wiggen, Pia Tjelta e Sven Nordin. A min non me soa ningún destes nomes, supoño que serán estrelas do audiovisual noruego. Obviamente, a historia é unha pequena adaptación do orixinal de Ibsen, pero a idea básica segue sendo a mesma. 

Neste caso, Thomas Stockmann é unha estrela da televisión noruega que se erixe en defensor dos consumidores. Nun determinado momento, decide montar unha empresa embotelladora de auga na vila da que é orixinario, aproveitando os magníficos mananciais de auga pura que teñen alí nos fiordos. El será a principal imaxe da marca, e o seu irmán, con quen se leva regular, será o xerente da empresa.

A cousa vai moi ben e é moi importante para a economía da vila, que estaba algo deprimida ata que chegou esta empresa. Pero unhas análises dun laboratorio, feitos por rutina, confirman que as augas non son tan puras e limpas como parecían, senón tóxicas.

Dende ese momento, Thomas intenta facer pública esa noticia, pero na vila xa non queren que iso suceda, porque lles vai demasiado ben agora, e intentan ocultalo. Intenta pasarlle a noticia a xornalistas supostamente independentes, pero ao final non eran tan independentes como dicían.

Recomendación: a película non é mala, déixase ver, pero tamén é certo que hai outras películas mellor feitas e obras de teatro (algunha visible en RTVE Play, por exemplo) que teñen máis calidade.

Saúdos.

A virxe roxa (2024)

Nos últimos anos xa é a terceira vez que toco este tema, pero é que me parece absolutamente fascinante. É a historia da ferrolá (de nacemento) Aurora Rodríguez Carballeira, que foi capaz de criar a dous nenos prodixio. O primeiro foi o pianista Pepito Arriola, o seu sobriño, ao que só coidou durante 2 ou 3 anos, antes de que a nai de Pepito o reclamara, e a partir de aí o declive. O segundo foi Hildegart, a propia filla de Aurora, á que educou para ser a muller perfecta do futuro, feminista e progresista, e auténtico prodixio intelectual. A cousa non ía nada mal, pero en canto viu que Hildegart se desviaba minimamente do proxecto concibido por ela, matouna.

Dicía antes que era a terceira vez que toco este tema nos últimos anos (e pódese ver a información sobre as ocasións anteriores neste mesmo blog). En 1977 Fernando Fernán Gómez dirixiu unha película titulada "A miña filla Hildegart". Hai poucos anos Marcos Nine fixo unha película documental sobre este tema tamén titulada "A virxe roxa" (pero esa si está en galego, non como esta). Por certo, esta película española do 2024 foi a primeira película que vin en Amazon Prime, que semella ter un bo catálogo audiovisual. Digo isto porque me pareceu percibir que o catálogo de Netflix é bastante máis mediocre.

"A virxe roxa" foi dirixida por Paula Ortiz en 2024. No elenco destacan Najwa Nimri e Alba Planas, que fan de Aurora e Hildegart, respectivamente. Entre os secundarios, destacan Aixa Villagrán, Patrick Criado e Pepe Viyuela.

Pois nada, repetiremos a historia, que ten unha potencia fenomenal. Despois de que Aurora, sendo moi xoven, criara durante varios anos ao seu sobriño Pepito Arriola, para convertelo no "Mozart español", a súa irmá Josefa, a nai de Pepito, vendo que podía ser unha "pita de ovos de ouro", reclamouno, cando antes pasara del.

Pero semella que a Aurora iso de criar nenos ou nenas prodixio lle chamaba moito, así que influída pola euxenesia, na que estaba moi versada, concibiu cun crego (que xa sabía que non ía reclamar nunca a súa paternidade) unha nena, á que educou cunha disciplina moi férrea dende pequena, converténdose nun prodixio en moitas áreas.

Aos 14 anos xa se matriculou en Dereito e aos 17 xa conseguiu publicar artigos e libros de temática feminista que eran moi seguidos e admirados, aínda que claro, unhas posturas tan avanzadas para unha sociedade como a da época, tamén facían que tivera detractores. Cando a nai detectou que a súa filla comezaba a ter ideas propias, preocupouse bastante. Nesta película insinúan que comezaba a haber unha certa relación sentimental cun compañeiro do PSOE. E ante iso, decidiu pegarlle catro tiros unha noite na súa casa. Polo que teño entendido, pegoulle tres tiros na cabeza e un no corazón, aínda que nesta película cambian o destino dalgún deses tiros, supoño que para facelo máis impactante.

Saúdos.

Ordet, a palabra (1943)

Si que teño cousas que contar sobre esta película. Para comezar, é a primeira que vin en Netflix (seguro que ningún de vós comezaría cunha como esta). Segundo, poño entre parénteses o ano porque se fixeron dúas versións baseadas na mesma obra de teatro, pero a máis famosa e valorada é a outra, do director danés Carl Theodor Dreyer. Estiven lendo varios artigos e moita xente di que a outra é moito mellor, pero a min esta xa me pareceu bastante interesante. Terceiro, resulta que esta película está en Youtube, pero non o sabía.

"Ordet" foi dirixida polo sueco Gustaf Molander en 1943, baseada nunha obra de teatro de Kaj Munk. Non son eu moi seguidor do cine sueco, pero semella que algúns destes actores saían con frecuencia en películas de Ingmar Bergman. Os papeis máis destacados foron para Victor Sjöström, Holger Lowenadler, Rume Lindström (que tamén foi o guionista), Stig Olin, Wanda Rothgardt, Gunn Wallgren e Ludde Gentzel.

O fondo da trama son as diferenzas relixiosas nunha comunidade rural sueca pero o foco céntrase na vida dunha familia. O patriarca Knut Borg é viúvo, unha institución da comunidade local e un tipo con moito caracter e conviccións moi fortes, tamén relixiosas.

O seu fillo maior tamén se chama Knut, pero está xa canso do fanatismo relixioso do seu pai, e nalgún momento ameaza con marcharse a traballar a unha fábrica na cidade. Está casado con Inger, un amor de muller que parece ser quen saca a casa adiante, xa teñen dous fillos e axiña chegará o terceiro. O fillo mediano do patriarca, Johaness, vai estudar para pastor da súa igrexa, pero ten moitas dúbidas coa súa vocación. E o fillo pequeno, Anders, é moito máis mundano, e simplemente está namorado da filla do xastre, que é doutra relixión (aí vén o conflito relixioso).

O caso é que Johaness dá o seu primeiro sermón de domingo na igrexa local, para gran orgullo do seu pai, pero fuxe correndo ao rematar, porque ve algo que lle fai dubidar da súa fe. Marcha á cidade e a súa moza o segue ata alí para intentar facelo volver á vida real, pero el non lle fai caso, e pouco despois, morre atropelada por un coche, e como non podía ser doutro xeito, el cúlpase por esa morte. Volve a casa pero sempre ten unha mirada alucinada e cre ser Xesucristo, así que ninguén lle fai demasiado caso.

Anders e a súa moza intentan comprometerse en matrimonio, pero os seus pais opóñense totalmente por ser familias de diferente relixión. Por outra banda, Inger vai ter o seu terceiro fillo, pero cae na casa, e témese pola súa vida. O neno morre pero a ela conseguen salvarlle a vida no último momento. Cando todo semella estar ben, morre na cama no último momento. Nese momento, o seu cuñado Johaness sae da súa habitación, e dirixindo o rezo colectivo dos veciños, faina resucitar.

Saúdos.

O secreto dos seus ollos

Hai algún tempo recomendáronme vivamente esta película. Preguntei onde podía vela e dixéronme que en varias plataformas de streaming de pago, dos cales eu non teño ningunha. Mellor dito, non tiña ninguha, ata a semana pasada, en que a empresa que me provee de conexión a Internet actualizou a miña tarifa e me meteu gratis polo mesmo prezo Netflix e Amazon Prime. Só entrei unha vez, de momento, para ver que podía haber, e vin que en Netflix estaba esta, e animeime a vela, a ver se era tan boa como me dixeran. Pero maior foi aínda a miña sorpresa cando fixen unha comprobación rutinaria e descubrín que estaba tamén en RTVE Play (polo menos, neste momento), así que a vin aí, sen anuncios.

"O secreto dos seus ollos" foi dirixida por Juan José Campanella en 2009, e ganou o Óscar a mellor película estranxeira (a segunda arxentina que o conseguía). O elenco é amplo e moi bo, e nel poderíamos destacar a Ricardo Darín, Soledad Villamil, Pablo Rago, Javier Godino, Mario Alarcón, Mariano Argento, Guillermo Francella e José Luis Gioia. Eu, que non son precisamente un experto en cine arxentino, só coñecía ao primeiro.

A trama é complexa. Un funcionario dun xulgado xubílase e o seu principal proxecto é escribir unha novela (nunca escribiu ningunha) sobre un caso que estiveron investigando hai 25 anos, e que lle obsesionou todo este tempo. En paralelo con iso, está a relación coa súa xefa, a secretaria do xulgado, da que claramente está namorado, e a rivalidade cun compañeiro co que se leva fatal, e que ten influencia nese caso de hai moitos anos. A actualidade transcorre no ano 1999.

O caso é que no ano 1974 asistiu ao levantamento do cadáver dunha fermosa rapaza, que foi salvaxemente violada na súa casa, un día calquera pola mañán. El foi o encargado de ir comunicarlle ao seu marido, que estaba traballando, o fatal suceso, e comprobar, como é lóxico, o tocado que quedaba. Poucas horas despois, o seu rival no xulgado, chegaba alí con grandes noticias, dicindo que xa apresaran aos culpables, que eran dous albaneis, un boliviano e outro arxentino. El vai á cadea a comprobar o feito, e ve que os torturaran, polo tanto, non tiña demasiados visos de realidade, e seguramente era unha manobra do seu rival para quedar ben diante do xuíz. Isto acaba nunha pelexa entre os dous no xulgado.

Un día está co marido da muller asasinada vendo unhas fotos familiares e fíxanse que en moitas fotos da súa vila (non eran orixinarios de Bos Aires) aparecía un tipo mirando sempre para a muller con miradas estrañas, pode que lascivas. Entéranse de que era un antigo noivo da muller, e sospeitan que pode ser o culpable da violación. Un día atópase co marido nunha estación de tren, quen lle confesa que vai todos os días ás diferentes estacións da cidade para ver se ve a ese tipo, para vingarse.

O funcionario e o seu mellor amigo e colega van ata a casa da nai dese sospeitoso, cólanse sen permiso, e rouban unhas cartas que lle escribía o seu fillo. E dese xeito descubren que é siareiro de Racing de Avellaneda, un dos clubs da cidade. Van a varios partidos e conseguen localizalo e detelo. Pero o interrogatorio que lle fan é ilegal, porque o caso estaba pechado, e aínda que o provocan e conseguen que case confese o feito, o rival do funcionario, para vingarse del, consegue liberalo. Así que, ao pouco tempo, está libre e incluso é contratado como gardaespaldas de persoeiros importantes, o que lle dá certa impunidade. Por este feito, están a piques de matalo (confundíronse de persoa) e ten que fuxir. 

Moitos anos despois, cando se xubila, volve localizar ao viuvo da muller, que vive nunha zona rural, e reflexiona con el como puido saír adiante todo ese tempo con esa dor. E pasan cousas que é mellor non desvelar, para que vexades a película, como fixen eu.

Saúdos.

Pero... como morren as pegas?

A segunda e última novela que conseguín ler neste entroido paseando por Santiago de Compostela foi "Pero... como morren as pegas?" do escritor ourensán Oscar Guzmán. Unha das cousas máis peculiares deste caso foi como conseguín a novela. 

Oíra falar dela e puiden tela comprado, pero a trama non me chamaba especialmente. Pero o pasado verán descubrín, case de casualidade, cerca da miña casa, un pequeno bar no que tamén se pode comer algo en forma de tapas ou racións, que tiña o nome e todos os rótulos en galego. Un bar na Coruña onde todo apareza e che atendan en galego, non é nada habitual. Así que lle vou facer publicidade, faltaría máis. Chámase "Leria" e está na zona da Cubela, detrás do Corte Inglés, na rúa Travesía de Rianxo.

Pois aparte de todo iso, outra das cousas curiosas que fan é que cada semana sortean unha obra literaria en galego. Fantástica iniciativa que, a verdade, non sei como dá sufragado un pequeno bar de barrio coruñés, que ademais non parece ter millóns de seguidores, polo menos as veces que eu estiven alí. Así que se deixas alí o tiquet da consumición co teu nome e o teu número de móbil, participas no sorteo e pode tocarche. Coa miña boa sorte habitual, xa me tocou o premio a primeira vez que participei (con esta novela como premio). A semana seguinte, casualmente, non quixen participar, para deixarlle o premio a outra persoa, e porque o premio era precisamente a outra novela que lin neste entroido (mirade o artigo que está xusto debaixo), e que xa comprara previamente. Algún tempo despois volvín participar (non lembro cal era o premio nesa ocasión), pero non me chamaron, así que non me tocou. Haberá que pasarse por alí de novo.

A trama é a seguinte. Un magnate ourensán do transporte de mercadorías coñecido como O Pego ten unha grande admiración polo animal coñecido como "pega". Tanto é así que luce unhas luvas con ese deseño, a cor da súa indumentaria habitual é similar á dese paxaro e tantas outras rarezas similares. Cando unha pega aparece extrañamente aforcada na súa casa, algúns interpretan iso como unha ameaza aos seus intereses, e parecen non equivocarse demasiado, porque uns días máis tarde é el mesmo quen aparece aforcado dun xeito similar noutro lugar da súa mansión.

Un equipo de policías de Ourense comezan a investigación, na que parece que os únicos sospeitosos posibles son o seu entorno e grupo familiar. Aí está a súa cuñada, da que estivo moi namorado, pero non é mutuo. Os fillos desa cuñada, sobriños, son uns malcriados cun tren de vida elevadísimo que só se poden permitir porque el o sufraga, despois da estraña morte do seu irmán, que era un dos condutores da súa flota de camións.

Por outra banda está o xardiñeiro, aparentemente fiel, pero é un ex-lexionario que non transmite moita confianza. Despois está unha fermosísima criada e cociñeira, da que se acaba descubrindo na novela algo moi gordo. E rematamos cun detective contratado polo propio empresario, para protexelo e informalo de diferentes circunstancias.

A historia non está mal, aínda que tampouco desvelarei demasiado, por ser novela recente. Pero hai que recoñecer que o final é bastante retorcido, porque sucede unha cousa, pero realmente "contan" outra, teñen unha segunda versión para "as autoridades", e así poder esquivar unha posible sanción ou condena para varias das persoas implicadas. Interesante.

Saúdos.

Ninguén contará a verdade

Neste entroido puiden dedicarme a ler, unha das miñas principais afeccións, polas rúas de Santiago de Compostela, como fago todos os anos. A primeira das obras que abordei foi a grosa novela "Ninguén contará a verdade" de Pedro Feijoo, que ten máis de 600 páxinas na edición de Xerais.

Véndena dicindo que é unha métafora (ou máis que iso incluso) da corrupción política en Galicia (e incluso algo en España) e coido que non está mal tirado o símil. Aínda que cos nomes cambiados, obviamente, parecen ser moi doados de identificar Alberto Núñez Feijoo, Alfonso Rueda, Mar Sánchez Sierra (se non sabedes quen é, investigade, vaia personaxe!!), Juan Carlos Escotet, creo que Bieito Rubido, e máis que agora non lembro ou non souben identificar. E moitas cousas ulen a podre en Dinamarca, e moito máis cerca. É unha obra recente, con certo éxito, e que pode ter aínda moito percorrido, así que non vou desvelar apenas nada. Se credes que no PP hai algo ou moito de corrupción, ides pasalo moi ben léndoa.

Chámame a atención que na parte posterior do libro, faise unha breve sinopse da trama, e fan referencia aos personaxes de dous xornalistas que non aparecen ata que van unhas 300 páxinas de novela. Hai moitos personaxes, algúns baseados en persoas reais e outros que non (creo), 625 páxinas dan para moito.

Saúdos.

A canción do verán

Rematado xa o volume 115 da Biblioteca Galega 120 editada pola Voz de Galicia no ano 2002, co gallo do 120 aniversario da fundación do xornal. Xa só quedan cinco, aquel lonxano obxectivo xa está moi preto.

Este volume era a novela "A canción do verán", do escritor e cantante Vicente Araguas. Araguas foi un dos cantautores que participou no movemento de "Voces Ceibes", a finais dos anos 60, anos de moita rebeldía estudiantil. Obviamente, xa só ese dato o sitúa actualmente cuns 75 anos. Pero ademais é escritor. Cultivou a poesía, o ensaio, a crítica literaria e a tradución, e como pode verse nesta obra, tamén a novela.

Non está mal, lese doadamente e engancha bastante. Basicamente as 200 páxinas da obra contan unha xolda de dous amigos de Ferrolterra que veñen pasar unha tarde á Coruña. Un deles é Fandiño, quen fai de narrador, un solteirón con ínfulas de escritor. O outro é Pacho Fontenla, que ten unha tenda coa súa muller, pero ten moito éxito coas mulleres e socializa moi ben con todo tipos de seres vivos e humanos, como pode comprobarse na obra. Rematada a xolda, volven para casa... e pasa algo.

Saúdos.