Efectivamente, o homenaxeado co Día das Letras Galegas do ano 2022 foi Florencio Delgado Gurriarán. Figura para min (e creo que non son o único) case totalmente descoñecida ata agora, oín falar del por primeira vez hai uns 20 anos. A comezos do século XXI, cando eu xa participaba no asociacionismo cultural galego, escoitei falar dos candidatos que se presentaban para un determinado ano nesta efeméride (non sei eu, sería o ano 2004 ou 2005, por exemplo), e un deles era este Florencio. Aí souben da súa existencia, pero non sabía moito máis ca iso. Dun xeito similar escoitei falar hai tempo de Xela Arias, que foi a homenaxeada do ano pasado, que polo visto gustou moito. Así que a semana pasada estiven lendo bastante información sobre o autor, xa que saíron diferentes suplementos e publicacións en varios xornais galegos.
Naceu en Valdeorras, concretamente en Córgomo (Vilamartín de Valdeorras) en 1903. Viviu moi poucos anos na súa comarca, pero quedou profundamente unido a ela, estivo toda a vida intentando voltar, pero non o conseguiu, agás puntuais visitas nos últimos anos da súa vida. Estudou a carreira de Dereito en Castela, a guerra civil obrigouno a fuxir, pasando por Portugal, foi a Francia, volveu entrar en Cataluña para intentar axudar e volveu a Francia de novo (pero non estivo en campos de concentración franceses, coma outros, el podía permitirse saír de aí, por vínculos e posición familiar).
Acabou fuxindo para México con moitos outros exiliados españois. Alí viviu os seus case 50 restantes anos de vida, e foi o elemento principal do exilio galego e español, e da cultura galega en México. O grupo de Bos Aires era moito máis potente, sobre todo por ser moi numeroso, e o de México era moito menor, pero grazas a el aínda tivo algo de actividade, con revistas e programas de radio. Escribiu algo de todo, pero sobre destacou en poesía, no que publicou uns cantos libros, uns catro, así que a súa produción tampouco foi moi extensa, pero parece que de bastante calidade.
Nas últimas décadas da súa vida intentou volver a Valdeorras, pero finalmente foi descartado, tiña moitos vínculos familiares e sociais en México, e Valdeorras tiña moi pouca vida. Unha idea era vivir nalgunha cidade galega, como Ourense ou Vigo, e desprazarse a Valdeorras nas fins de semana, por exemplo, pero tamén iso se descartou. Finalmente morreu en 1987 en California. A súa muller, tamén filla de galegos, que era bastante máis nova ca el, aínda vive. E os seus cinco fillos e moitos netos están asentados entre México e España.
Por certo, acabo de investigar que candidaturas se presentaron para as Letras Galegas do ano 2023, e atopei as seguintes: Pura e Dora Vázquez, Antón Tovar, Prado Lameiro e Luisa Villalta. Durante o mes de xuño (creo) saberemos cal é a persoa elixida.
Saúdos.
Ningún comentario:
Publicar un comentario